Reklama

Ten kochany obok nas

2018-12-18 11:05

Anna Skopińska
Edycja łódzka 51/2018, str. VI

Kamil Gregorczyk

Noclegownie, domy opieki społecznej, szpitale. Miejsca, w których tej szczególnej i świętej nocy popłynie pewnie niejedna łza. Być może wielu z tych, którzy tam przebywają, będzie odwracało wzrok, by nie spotkał się z oczyma personelu, innych chorych, pensjonariuszy. Ilu pomyśli o tym, że to radosny czas? Ilu będzie skrępowanych? Przecież Wigilia to ciepło, serdeczność, radość, wspólne kolędowanie, bliskość. Biały opłatek w dłoni, modlitwa, życzenia. Świadomość, że nikt tego wieczoru nie powinien być sam. Specyfika tej pięknej i radosnej nocy Bożego Narodzenia polega właśnie na byciu razem. Nie pozwólmy, by ktokolwiek był sam. Nie pozostawiajmy naszych rodziców, dziadków w szpitalach, samotnych w mieszkaniach. To miara naszego człowieczeństwa. Właśnie te święta

Dyżurujące pielęgniarki. Lekarz. Kilkanaście osób, których bliscy nie mogli zabrać do domu. Najczęściej dlatego, że choroba poczyniła już takie spustoszenie, że strach ruszać ich ze szpitalnych łóżek albo są już w stanie agonalnym. Albo też nie mają dokąd wrócić w te święta. Przy niektórych czuwają rodziny – tu córka, tam mąż czy syn z synową.

Wigilia. Szczególna w szczególnym miejscu. Na oddziale opieki paliatywnej. Tu samotność jest dotkliwa i boli. Bardziej niż cierpienie fizyczne. Personel oddziału przygotuje symboliczną wieczerzę. Podzieli się opłatkiem. A po twarzach chorych popłyną pewnie łzy. To ich ostatnia Wigilia. Czy będą wypatrywać pierwszej gwiazdki? Czy pomyślą o tym, że to noc radości z narodzenia Jezusa? A może będą mieć szczęście i czyjąś kochaną dłoń obok?

Łzy

Kilkudziesięciołóżkowy oddział w szpitalu św. Jana Bożego w Łodzi. Zawsze pełen. Zazwyczaj leżących. Niewiele osób potrafi przejść kilka kroków, zrobić coś koło siebie. Są tu w ostatniej fazie życia. Pokonała ich choroba – rak płuc, mózgu, nowotwór narządów rodnych, trzustki. Umierają zazwyczaj na oddziale, nieliczni wracają do domu i tam odchodzą. Ci, którzy tu pracują, muszą mieć nie tylko wiele empatii, ale też być bardzo odporni.

Reklama

Jednak czy śmierć można oswoić? Przyzwyczaić się do niej? Pielęgniarki mówią, że nie. Niezależnie, ile lat się tu pracuje. Nie da się nie uronić łez. W kąciku, na krótko, bo potem trzeba wrócić do pracy. Ale każde odejście pozostawia ślad. Jak to, gdy płacząc z bezsilności, jedna z pielęgniarek zapinając czarny worek, pytała: Dlaczego to ja muszę zamykać w tej folii trzydziestoletnie życie?!

Cud

To trudny oddział i ciężka praca na nim. Wbrew myśleniu wielu osób, przychodzącym tu pacjentom nie wykonuje się żadnych badań, nie leczy tak, by choroba zniknęła. Bo jest ona w takim stadium, które nie daje odwrotu. – Musiałby stać się cud, by ktoś z tego wyszedł – tłumaczy nam jedna z pielęgniarek. Czy taki się zdarzył? – Przez dwanaście lat mojej pracy, nie – odpowiada. Ale przecież dziś jest noc cudów. Więc może?

Pamięć

Przed Wigilią personel wspomina tych, których już nie ma. W pokoju pielęgniarskim, lekarskim, w rozmowach z wolontariuszami – pamięta się żarty, uśmiechy kobiet, szarmanckie zachowanie wielu mężczyzn, drobne gesty, którymi mówili „dziękuję”, a nawet sale, na których leżeli. Pamięta się twarze, imiona. To, czy byli samotni, czy może ktoś ich odwiedzał. Przecież wielu boi się tego miejsca. Omija je z daleka. Rodziny, bliscy umierających, ale też lekarze. Także w tę noc.

– Staramy się namawiać chorych i rodziny, aby wyszli na święta do domu – mówi lekarka z paliatywnego. Wychodzą? – Część. Ci, którzy mogą zdrowotnie i ci, których rodziny chcą zabrać – dodaje. Rodziny boją się śmierci w oczach swoich bliskich. Jednak wystarczy choć na chwilę wejść na ten oddział. Przejść po salach. Wysłuchać historii tych ludzi, ich chorowania, spróbować porozmawiać, pomilczeć. By zobaczyć.

Miłość

Praca tu to nauka cierpliwości, pokory, miłości do drugiego człowieka. I bycia z kimś, komu w perspektywie pozostały dni, może miesiące, kto okrutnie cierpi, ma zmienione chorobą ciało, kogo oczy gasną. Jak się wtedy zachować, co powiedzieć, jak podejść?

Pracujący tu mówią, że mądrze, z troską, wyrozumiałością i z miłością. Bo to przecież także na nią czeka ten leżący na szpitalnym łóżku. Ale też podkreślają, że to nie jest łatwe. Bo na hasło „paliatywny” – rodziny, nierzadko też lekarze, personel medyczny – uciekają. Dlaczego? Bo niewielu, jeśli nie żaden, z pacjentów tego oddziału nie powie już – „rak to nie wyrok”. Oni już nie wygrają. Mogą jedynie przy pomocy leków uśmierzających ból ciut wydłużyć swoje życie. I to tak nas przeraża.

Cierpienie

Na oddziale paliatywnym leczy się jedynie skutki choroby – ból, powstałe na ciele odleżyny czy sączące się rany. Pacjenci są też pod opieką psychologa. Bo pacjent z chorobą nowotworową, niezależnie od jej stadium, czy to w momencie rozpoznania, w trakcie długotrwałego i uciążliwego leczenia onkologicznego, czy też w ostatniej fazie, kiedy już nic nie da się zrobić i pozostaje tylko czekanie na koniec, cierpi w kilku wymiarach. To m.in. cierpienie fizyczne i duchowe, z którymi tu na oddziale starają się walczyć.

Czy efekty leczenia bólu fizycznego są widoczne? Jak tłumaczy nam pracująca na oddziale lekarka, Ewa Strzelczyk-Utz: – Medycyna radzi sobie już z tym, dysponując całą gamą słabszych i silniej działających leków przeciwbólowych.

Na drugi rodzaj bólu – cierpienie psychiczne – lekarstwem jest obecność, bliskość drugiej osoby, wsparcie psychologa oraz często leki uspokajające czy przeciwdepresyjne. – Tutaj towarzyszenie choremu, członkowi rodziny czy pacjentowi jest niezmiernie ważne – podkreśla. Bo ból psychiczny niejednokrotnie jest większy od fizycznego cierpienia.

Towarzyszenie

Dlatego oddział opieki paliatywnej jest taki specyficzny. Bo przez to towarzyszenie rodzi się więź miedzy lekarzem, pielęgniarką, wolontariuszem a chorym. To nie jest zwykła praca, nie wystarczy obejście sal z chorymi. Tu trzeba pochylić się nad drugim człowiekiem, potrzymać kogoś za rękę i być.

– Choroba zmienia, uczy uczuć, relacji między ludźmi – mówi Ewa Strzelczyk-Utz. I przytacza historie tych, których już nie ma, ale pozostawili w sercach personelu szpitala ślad. I pamiętają. Pan z rurką do tracheotomii w przełyku, pani chora na raka mózgu, kobieta bez jednej kończyny z sączącymi się ranami, przez które widać kości, młoda mama dwójki dzieci, której nowotwór zaatakował narządy rodne, nauczycielka, która mimo cierpienia nie chciała nikomu sprawiać kłopotu. To tylko niektórzy.

Oszpeceni cierpieniem, znoszący ogromny ból, niektórzy z oczyma utkwionymi w sufit, jęczący, niemogący już nic wokół siebie zrobić, żadnej czynności, toalety, skazani na pomoc drugiego człowieka, często skrępowani. Kobiety, których ciała pełne ran i plam, nieludzko wychudzone, pokrzywione, kiedyś były piękne. Niektóre na paznokciach miały jeszcze ślady lakieru, w szufladach szminki. Kiedyś dbały o siebie, chciały się podobać. Panowie, po których piżamach i przyborach do golenia widać to samo. Choroba wszystko przerwała. I nie patrzyła na wiek.

Nadzieja

Wystarczy choć na chwilę wejść na ten oddział. Przejść po salach. Wysłuchać historii tych ludzi, ich chorowania, spróbować porozmawiać z nimi, z ich rodzinami, nawet pomilczeć. By zrozumieć, co w życiu jest wartością.

Czy w oczach chorych można zobaczyć śmierć? Bo taki krąży stereotyp. Nie. W oczach tych ludzi, choć niejednokrotnie nie można opanować łez, widzi się tylko wielką nadzieję na życie. I widać też, jak miłością udaje się pokonać cierpienie.

Tagi:
wigilia

Święta w diecezji

2018-12-28 19:21

Święta w diecezji

W wigilię Narodzenia Pańskiego Księża Biskupi spotkali się z kapłanami seniorami naszej diecezji mieszkającymi w Domu Księży Emerytów w Zielonej Górze. W noc Narodzenia Pańskiego odprawiono we wszystkich kościołach parafialnych i wielu filialnych tzw. pasterki. Ofiary złożone przez wiernych na tacę w tym czasie - podobnie jak w latach poprzednich - zasilą Diecezjalny Fundusz Ochrony Matki i Dziecka im. bp. Wilhelma Pluty. Fundusz wspiera matki samotnie wychowujące dzieci oraz dzieła służące obronie życia, dobru małżeństw i rodzin.

ks. Grzegorz Mikołajczyk
Wigilia w Domu Księży Emerytów w Zielonej Górze

Księża Biskupi modlili się w tym dniu w najważniejszych kościołach diecezji. Bp Tadeusz Lityński przewodniczył liturgii pasterkowej w konkatedrze pw. św. Jadwigi Śląskiej w Zielonej Górze, godz. 22.00, zaś bp Paweł Socha odprawił pasterkę w tymczasowej kaplicy parafii katedralnej w Gorzowie.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Katoliccy nauczyciele za postulatami, ale przeciwko formie protestu

2019-03-18 10:43

eb / Tarnów (KAI)

W związku z planowanym strajkiem nauczycieli, Zarząd Główny Katolickiego Stowarzyszenia Wychowawców solidaryzuje się z postulatami płacowymi nauczycieli, ale wyraża sprzeciw wobec planowej formy protestu. Takie stanowisko przyjęto podczas posiedzenia w Tarnowie.

Bożena Sztajner/Niedziela

"Odziedziczony po poprzednim systemie, wówczas uzasadniony ideologicznie, jednak potwierdzony przez wieloletnie zaniedbania kolejnych rządów niski status materialny nauczycieli doprowadził do stanu, w którym doświadczeni nauczyciele utwierdzani są w przekonaniu o niedocenianiu ich roli społecznej, a kandydaci do podjęcia zawodu nauczyciela nie mają ku temu motywacji finansowej" - podkreśla Antoni Buchała, wiceprezes zarządu głównego Katolickiego Stowarzyszenia Wychowawców.

Równocześnie Zarząd Główny KSW wyraża sprzeciw wobec planowanych form protestu.

"Porzucenie obowiązków edukacyjnych i wychowawczych z powodu niskiego uposażenia materialnego i narażanie uczniów na niezawiniony przez nich dyskomfort w okresie zdawania egzaminów, a nawet zagrożenie brakiem przeprowadzenia egzaminów, nie licuje z rangą zawodu nauczycielskiego. Taka forma protestu powinna być traktowana jako ostateczność w sytuacji zagrożenia fundamentalnych warunków realizacji misji społecznej pedagogów np. dyktat ideologiczny, cenzura, utrata suwerenności zawodowej lub politycznej, zagrożenie wolności sumienia" - dodaje.

Zdaniem Zarządu KSW, termin „strajk szkolny” ma w polskiej tradycji historycznej jednoznaczną konotację. "Odnosi się do protestu uczniów przeciwko systemowi szkolnemu w obliczu zagrożenia fundamentalnych wartości, jak wolność religijna, a co za tym idzie, wolność sumienia i wyznania. Używanie go na określenie demonstracji mającej na celu podwyżkę wynagrodzenia nie może być traktowane inaczej, jak tylko terminologiczne nadużycie mające cechy manipulacji" - czytamy w stanowisku KSW w związku z planowany strajkiem przez organizacje związkowe. Ma on się rozpocząć 8 kwietnia.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Porwanie księdza w Burkina Faso

2019-03-19 17:10

vaticannews.va / Wagadugu (KAI)

W Burkina Faso, w strefie kontrolowanej przez dżihadystów porwano kapłana. Od dwóch dni nie ma o nim wiadomości.

Senlay/pixabay.com

Ks. Joël Yougbaré został uprowadzony w Djibo, stolicy prowincji Soum, w regionie Sahelu, około 200 km na północ od stolicy kraju Wagadugu. Wiadomość przekazał biskup Laurent Dabiré z Dori. Region ten jest bardzo niebezpieczny ze względu na częste ataki bojówek islamskich.

Nieco ponad miesiąc temu na wschodzie kraju zginął hiszpański ksiądz oraz czterech celników. Burkina Faso od 2015 r. zmaga się z coraz częstszymi atakami dżihadystów. Najpierw grupy operowały na północy kraju, potem uderzyły w stolicę oraz inne regiony, szczególnie wschód kraju. W wyniku ataków przypisywanych bojówkom islamskim zginęło do tej pory ponad 300 osób.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem